Өсүмдүктөрдү коргоонун химиялык каражаттарын өндүрүүчүлөрдүн россиялык Бирлигинин (СЗР РСП) божомолу боюнча өлкөдө пестициддерди ички керектөөнүн көлөмү 2022-жылы 220 миң тоннаны түзөт. Салыштыруу үчүн: 2021-жылы бул көрсөткүч 213,4 миң тонна болгон, ал эми 12 жыл мурун, 2010-жылы россиялык дыйкандар болгону 58,1 миң тонна СЗР сатып алышкан. Отоо чөптөрдү, зыянкечтерди жана илдеттерди басуу аркылуу айыл чарба өсүмдүктөрүнүн өндүрүмдүүлүгүн жакшыртууга мүмкүндүк берүүчү препараттар түшүмдүн көлөмүнө жана бизнестин рентабелдүүлүгүнө олуттуу таасирин тийгизип, дыйкандардын тобокелдиктерин азайтат. Ошол эле учурда рынокто ата мекендик продуктулардын үлүшү план ченемдүү өсүүдө: 2022-жылы ички чыгаруу 130 миң тоннага, башкача айтканда рыноктун 59% га жакын жетиши керек, ал эми мурунку жылы мындай көрсөткүч 54% га барабар болгон.
СЗР РСП эксперттери белгилешкендей, РФда өсүмдүктөрдү коргоо үчүн ата мекендик препараттарды өндүрүүнүн интенсивдүү өсүшү беш жылдан бери уланууда. 2017-жылы жыл ичинде 78,2 миң тонна өлчөмүндө пестициддердин импортунун туу чокусу катталган, бирок 2021-жылга карата чет өлкөлүк компанияларды жеткирүү 61,9 миң тоннага чейин азайган, ал эми 2022-жылга божомол боюнча алардын көлөмү 50 миң тоннага жакынды түзөт. Буга катар россиялык өндүрүүчүлөр 2017-2021-жылдар аралыгында өз продукцияларын чыгарууну 59,8 миң тоннадан 115,3 миң тоннага чейин көбөйтүшкөн. 2022-жылы бул көрсөткүч 130 миң тоннага жетери күтүлүүдө. Бул Россияда препараттарды калыптандыруу үчүн зарыл болгон чийки зат компоненттеринин импортунун өсүшү менен тастыкталат: эсептөөлөр боюнча, ал 8-жылга салыштырмалуу 2021% га көбөйөт (72 миң тоннадан 78 миң тоннага чейин).
Өсүмдүктөрдү коргоо каражаттарын керектөө схемасы мындан ары да өзгөрөт дешет адистер.
"Ички рыноктун көлөмү болжол менен 220 миң тонна болсо, россиялык компаниялардын жалпы долбоордук кубаттуулугу бүгүнкү күндө 360 миң тоннаны түзөт. Ошентип, импорт менен ата мекендик өндүрүштүн көлөмүнүн ортосундагы ажырым мындан ары да өсө берет, бул импортту алмаштыруу саясатына толук шайкеш келет", – дейт Владимир Алгинин, ХСЗР РСП аткаруучу директору жана пестициддердин эң ири өндүрүүчүсү "Август" Ак фирмасынын башкы директорунун орун басары.
Эске салсак, 2021 – жылы Россия базарындагы ХСЗРДИН 54% ата мекендик продукцияга туура келсе, 13% Евробиримдиктен, 12% КЭРден, 4% башка өлкөлөрдөн ташылып келген. Мындан тышкары, буюмдардын дагы 17% чет элдик компаниялардын толлинг схемасы боюнча ата мекендик кубаттуулуктарда өндүрүлгөн. 2022-жылы ХСЗР РСП болжолдоолору боюнча Россияда толлинг схемасы боюнча 40 миң тоннага жакын пестициддер, башкача айтканда 18% дан ашык өндүрүлөт.
Чет өлкөлүк жеткирүүчүлөрдү россиялык заводдордо препараттарды чыгарууга жана өздүк өндүрүштүк кубаттуулуктарды курууга түрткөн факторлордун катарына ЕБ өлкөлөрүнөн гербициддерди импорттоого жана Россиядагы өндүрүштү локалдаштырууга түрткү берүүчү алымдар кирет.
"РФнын аймагында пестициддерди формуляциялоону баштаган мультиулуттук корпорациялардан тышкары, өз заводдорун мурда Кытайдан ХСЗР жеткирүүчү болгон компаниялар да ачышкан, аларды биздин өлкөдө каттоодон өткөрүшкөн. Мындай фирмалардын бир бөлүгү өсүп, жумуш орундарын жана мамлекеттик бюджетке чегерүүлөрдү камсыз кылган ата мекендик өндүрүүчүлөрдүн катарына кирди. Рыноктун бул бөлүгү СЗР, өсүмдүктөрдү коргоо үчүн препараттарды контролдоочу органдар жана керектөөчүлөр үчүн ачык – айкын болууда", - деп белгилейт Владимир Алгинин.
